Bệnh ilt trên gà còn được gọi là viêm thanh khí quản truyền nhiễm được coi là một vấn đề mà người chăn nuôi gia cầm cần lưu ý. Do tính chất dai dẳng và tiềm ẩn của virus, nó vẫn có thể tồn tại ngay cả sau khi đã tiêm phòng. Do đó, căn bệnh này được liệt kê là một trong bốn bệnh phổ biến nhất ở Nga và Trung Quốc. Hãy cùng chúng tôi khám phá chi tiết về bệnh ilt trên gà mà bạn có thể tham khảo.
Bệnh ILT ở gà là gì?
Theo tham khảo từ những người tham gia đá gà trực tiếp, bệnh ILT (Infectious Laryngotracheitis), hay còn gọi là Viêm thanh quản truyền nhiễm, là một bệnh truyền nhiễm nghiêm trọng ở gà, do virus herpes gây ra. Bệnh gây tổn thương nghiêm trọng đường hô hấp trên, dẫn đến khó thở, ho khạc máu, giảm khả năng sinh trưởng và giảm sản lượng trứng. ILT có thể xuất hiện ở mọi lứa tuổi gà, nhưng nghiêm trọng hơn ở gà trưởng thành. Do tính lây lan mạnh và ảnh hưởng nghiêm trọng đến hiệu quả chăn nuôi, bệnh ILT là mối đe dọa đáng kể đối với ngành chăn nuôi gà.
Tác nhân gây ra bệnh ILT ở gà
Nhiễm trùng đường hô hấp cấp tính (ARI) do virus herpes gây ra. Virus này có sức đề kháng cao với vật chủ bên ngoài nhưng nhạy cảm với các chất khử trùng hóa học thông thường, bao gồm các chất có chứa dung dịch kiềm, cresol, hydrogen peroxide và chất tẩy rửa halogen.
Virus cũng có thể bị bất hoạt nhanh chóng (48 giờ hoặc ít hơn) trong môi trường tiếp xúc trực tiếp với ánh nắng mặt trời hoặc nhiệt độ cao (38°C / 100,4°F). Virus có thể tồn tại 8-10 ngày trong phân. Trong môi trường lạnh và ẩm, virus có thể tồn tại trên chất hữu cơ tới 100 ngày. Thiệt hại do loại virus này gây ra gây thiệt hại nghiêm trọng về sản lượng và kinh tế cho đàn gia cầm và người chăn nuôi.
Tổn thất xảy ra do tỷ lệ chết quá cao, tốc độ tăng trưởng và sản lượng trứng giảm. Bệnh có thể ảnh hưởng đến từ 5 đến 80% đàn gia cầm và cần từ 2 đến 4 tuần để điều trị. Tỷ lệ chết có thể lên tới 20% ở một đàn gia cầm bị nhiễm bệnh.
Lây truyền ILT cho gà
Theo như những người tham gia đá gà CPC4 cho biết, con đường lây nhiễm phổ biến nhất của ILT.
- Nhiễm trùng trực tiếp: ILT ở gà lây nhiễm từ gà khỏe mạnh tiếp xúc với dịch tiết đường hô hấp của gà bị nhiễm bệnh. Virus ILT đã được chứng minh là lây nhiễm cho gà qua đường hô hấp, qua đường hít vào khí quản hoặc qua tiếp xúc với niêm mạc mắt hoặc khoang mũi. Virus cũng có thể lây truyền từ khoang miệng sang khoang mũi hoặc khí quản.
- Nhiễm trùng gián tiếp: Virus cũng có thể lây truyền gián tiếp trong các trang trại chăn nuôi gia cầm thông qua các thiết bị chăn nuôi như máng ăn, máng uống, v.v., cũng như quần áo, giày dép và phương tiện vận chuyển của người chăn nuôi.
Thời gian ủ bệnh ILT ở gà
Các dấu hiệu lâm sàng của ILT thường xuất hiện 6-12 ngày sau khi nhiễm bệnh. Virus thường được bài tiết qua dịch tiết đường hô hấp ít nhất 6-8 ngày sau khi nhiễm bệnh ban đầu. Virus có thể di chuyển đến các hạch thần kinh, nơi nó có thể tồn tại trong cơ thể chim trong vài tháng dưới dạng nhiễm trùng tiềm ẩn.
Dấu hiệu và triệu chứng nhiễm trùng ILT ở gà
Trong bệnh thiếu oxy ở gà, gà bị suy hô hấp nặng. Các dấu hiệu thường gặp bao gồm chảy nước mũi, viêm kết mạc, lắc đầu, khó thở, cánh mũi phập phồng, giãn cổ họng để thở, ho và thậm chí khạc ra máu từ khí quản.
Ở những con gà bị ảnh hưởng nghiêm trọng hơn, mào và lông có màu sẫm do thiếu oxy (nồng độ oxy trong máu thấp). Viêm kết mạc là triệu chứng thường gặp. Tỷ lệ chết của đàn gà thường từ 10-20% và có thể lên tới 70% nếu bệnh truyền nhiễm ở gà trở nên nghiêm trọng. Gà chết đột ngột do ngạt thở, tắc nghẽn thanh quản và khí quản, nhưng không có dấu hiệu rõ ràng.
Biểu hiện lâm sàng của ILT trong đàn sẽ khác nhau tùy thuộc vào độc lực của chủng virus. Diễn biến của bệnh cũng khác nhau tùy thuộc vào mức độ gây bệnh của chủng virus. Nếu gà bị nhiễm chủng virus có độc lực nhẹ, thời gian hồi phục sẽ nhanh hơn, ít nhất là 10 ngày. Ngược lại, các chủng virus có độc lực cao gây ra bệnh nặng hơn, có thể kéo dài đến 4 tuần.
Khi các đợt bùng phát bán cấp xảy ra trong đàn, các dấu hiệu lâm sàng của chúng có thể tương tự như các dấu hiệu trong giai đoạn cấp tính, nhưng bệnh tiến triển chậm hơn và tỷ lệ tử vong thấp hơn (10-30%).
Trong trường hợp nhẹ, các biểu hiện lâm sàng bao gồm: mắt sưng và chảy nước, viêm kết mạc, chảy nước mũi, giảm khả năng sinh sản, chán ăn và sụt cân.
Chẩn đoán tổn thương ILT ở gà
Giống như các dấu hiệu lâm sàng của bệnh thiếu oxy ở gà, các tổn thương sau khi chết do viêm thanh quản truyền nhiễm có thể khác nhau tùy thuộc vào mức độ nghiêm trọng của bệnh.
Các tổn thương đặc trưng trong các trường hợp ILT nặng là viêm xuất huyết khí quản và xuất hiện các mảng niêm mạc đẫm máu kéo dài toàn bộ chiều dài khí quản. Ngoài ra, có thể có tình trạng viêm bề mặt niêm mạc đường thở và viêm kết mạc.
Ở gà bị thiếu oxy nhẹ hoặc khởi phát sớm, các dấu hiệu bệnh lý có thể chỉ giới hạn ở sưng kết mạc và xoang dưới hốc mắt.
Biện pháp phòng ngừa
Phòng bệnh là cách hiệu quả nhất để hạn chế thiệt hại từ ILT. Một số biện pháp bao gồm:
- Vệ sinh chuồng trại: Làm sạch và khử trùng dụng cụ, máng ăn, máng uống, sàn chuồng. Loại bỏ phân, chất thải, môi trường ẩm ướt để giảm virus tồn tại.
- Kiểm soát môi trường: Chuồng trại thoáng mát, đủ ánh sáng, nhiệt độ ổn định. Mật độ nuôi hợp lý, giảm stress cho gà.
- Tiêm vaccine phòng bệnh: Sử dụng vaccine ILT sống giảm độc lực hoặc bất hoạt cho gà từ 8–12 tuần tuổi tùy đàn và lịch tiêm. Vaccine giúp đàn gà xây dựng miễn dịch, giảm tỷ lệ chết và hạn chế lây lan.
- Quản lý đàn gà: Cách ly gà bệnh và gà nghi ngờ để tránh lây lan. Không nhập gà từ nguồn không rõ ràng. Theo dõi sức khỏe đàn gà hàng ngày và ghi chép nhật ký dịch tễ.
- Kiểm soát dịch tễ: Ngăn chặn sự tiếp xúc giữa đàn gà khỏe và gà bệnh từ bên ngoài. Giám sát chặt chẽ các đàn gà lân cận để phòng dịch bùng phát.
Một số phương pháp trị bệnh ILT ở gà
Phòng ngừa và điều trị viêm khí quản truyền nhiễm (ILT).
Cách phòng bệnh ILT ở gà
An toàn sinh học nghiêm ngặt là biện pháp hữu hiệu giúp ngăn ngừa hầu hết các loại vi-rút gây ra các bệnh thông thường ở gia cầm.
Thiết bị và phương tiện vận chuyển cần được vệ sinh kỹ lưỡng để giảm nguy cơ virus từ bên ngoài xâm nhập vào trại gia cầm. Tránh ra vào trại gia cầm quá thường xuyên vì điều này có thể dễ dàng đưa mầm bệnh vào trại.
Tránh nuôi chung gà ở các độ tuổi khác nhau để giảm nguy cơ lây lan bệnh từ gà bị nhiễm bệnh hoặc đã tiêm vắc-xin sang gà con.
Các chương trình kiểm soát và diệt trừ ILT đã được triển khai ở nhiều khu vực. Thành công phần lớn phụ thuộc vào sự hợp tác giữa những người chăn nuôi gia cầm để nhanh chóng xác định các ca bệnh, phối hợp di chuyển và sử dụng vắc-xin phù hợp.
Việc vệ sinh và khử trùng kỹ lưỡng trang trại sau khi bùng phát dịch bệnh và đóng cửa trang trại trước khi thả lại đàn sẽ giúp loại bỏ sự hiện diện của vi-rút ILT ở đàn gà luân phiên .
Cách điều trị và quản lý bệnh ILT ở gà
Vì chấy rận là do virus herpes gây ra, người chăn nuôi được khuyến cáo không nên sử dụng kháng sinh cho gà bị bệnh. Thay vào đó, hãy tiêm vắc-xin ILT Mediavac thường xuyên để phòng ngừa bệnh cho gà, từ đó ngăn ngừa mầm bệnh ILT ở gà.
- Gà thịt và gà trống nên được tiêm phòng khi được 2-3 tuần tuổi.
- Chăn nuôi và người chăn nuôi: Ở những vùng có ILT thấp, gà được tiêm vắc-xin khi chúng được 10-16 tuần tuổi; ngược lại, chúng được tiêm vắc-xin khi chúng được 6-7 tuần tuổi ở những vùng có ILT cao.
- Tiêm lại vắc-xin cho gà khi gà được 16-17 tuần tuổi.
Ngoài ra, bạn có thể bổ sung cho gà các loại multivitamin, khoáng chất, thuốc bổ,… để giúp gà tăng cường sức đề kháng, chống lại các tác nhân gây bệnh.
Trên đây là bài viết chia sẻ thông tin về bệnh ILT ở gà do chúng tôi biên soạn. Hy vọng bài viết sẽ giúp ích cho bà con trong quá trình nuôi gà.
